فجر 39 چگونه به سرانجام رسید؟ ، خیال روزنه امید سینمای ایران

به گزارش وبلاگ حفاظ هوایی، پرونده سی ونهمین جشنواره فیلم فجر در حالی بسته شد که تجربه های به دست آمده در متفاوت ترین دوره برگزاری این رویداد را می توان مورد بازخوانی و آسیب شناسی برای دوره های آینده قرار داد.

فجر 39 چگونه به سرانجام رسید؟ ، خیال روزنه امید سینمای ایران

به گزارش وبلاگ حفاظ هوایی، امروز پنج شنبه 23 بهمن ماه و یک روز پس از برگزاری آیین اختتامیه سی ونهمین جشنواره فیلم فجر، با دهمین و آخرین شماره از مهر سیمرغ 39 همراه شوید.

در طول ایام برگزاری جشنواره سی ونهم فیلم فجر، 16 فیلم نامزد شده در بخش های مختلف، در جدول اکران سینمای رسانه ها و سینماهای مردمی قرار گرفت و رونمایی شد. شب گذشته برگزیدگان بخش های مختلف، سیمرغ های فجر سی ونهم را با خود به خانه بردند.

چهره روز؛ هیأت داوران جشنواره سی ونهم

محمد احسانی (مدیر فرهنگی) ساره بیات (بازیگر)، مرتضی پورصمدی (مدیر فیلمبرداری)، بهرام توکلی (نویسنده و کارگردان)، نیما جاویدی (نویسنده و کارگردان)، سیدجمال ساداتیان (تهیه کننده) و مصطفی کیایی (نویسنده و کارگردان)؛ این ترکیب متفاوت هیأت داوران یکی از متفاوت ترین دوره های جشنواره فیلم فجر است. ترکیبی که پس از معرفی از سوی محمدمهدی طباطبایی نژاد دبیر سی ونهمین جشنواره فیلم فجر، مورد استقبال رسانه ها قرار دریافتد و برخی حضور پررنگ سینماگران جوان و مستقل در آن را وجه تمایزش با هیأت های داوری دوره های گذشته جشنواره قلمداد کردند.

هیأت داوران جشنواره سی ونهم در عمل، وظیفه هیأت انتخاب را هم به صورت غیرمستقیم برعهده داشتند؛ 16 فیلم به نمایش درآمده در جشنواره، محصول داوری این هیأت بود و به همین دلیل انگشت اتهام برخی منتقدان فیلم های راه یافته به جدول اکران و مقایسه آن با فیلم های بازمانده، برخلاف دوره های گذشته، به سمت هیأت داوران نشانه رفت.

با این همه اما اعضای هیأت داوری فجر، سکوت رسانه ای در پیش دریافتد تا عملکردشان در سرانجام راه و به استناد آرای شان مورد قضاوت قرار گیرد. انتشار فهرست نامزدها نقطه آغاز انتقادها از عملکرد هیأت داوری به واسطه نادیده دریافت برخی چهره ها به ویژه در حوزه بازیگری بود و این انتقادها شب گذشته و با معرفی نهایی برگزیدگان، ضریب هم گرفت. نکته جالب اینکه زاویه اصلی انتقادها به این ترکیب داوران مستقل، حضور پررنگ فیلم های ارگانی هم در ترکیب 16 فیلم راه یافته به جدول اکران و هم در ترکیب جوایز نهایی اعطایی از سوی آن ها بود!

داوری جشنواره فیلم فجر، همیشه حساس و پرحاشیه بوده و امسال این حساسیت و حاشیه به واسطه شرایط خاص جشنواره، بیشتر از همیشه بود. هنوز داوران فجر سکوت خود را نشکسته اند و باید دید این ترکیب جوان، درباره نام های غایب در فهرست نهایی نامزدها و فرآیند اعطای جوایز به فیلم های قدر دیده، چه توضیحاتی ارائه خواهند کرد. آن موقع شاید بتوانیم تصویری دقیق تر از مفاهیمی همچون هیأت داوران مستقل داشته باشیم و صریح تر بتوانیم درباره شائبه و شایعه همیشگی داوری تحت فشار از بیرون در فجر قضاوت کنیم!

شاید واقعیت متفاوت از آن چیزی باشد که به نظر می رسد؛ احترام به سلیقه هر ترکیب از داوران، در هر دوره از جشنواره فجر، نیاز به این دست شفاف سازی ها دارد.

نکته روز؛ امیدواری های سینمای ایران و یک هشدار

شب گذشته هیأت داوران جشنواره سی ونهم در کنار اعلام برگزیدگان، بیانیه ای صادر کرد که برخی نکات مورد اشاره در آن در نوع خود حائز اهمیت بود؛ تاثیر حضور کم رونق بخش خصوصی در سال پاندمی و در پی آن کاهش حدود 40 درصدی تولیدات سینمای ایران بر کیفیت کلی فیلم ها، قابل پیش بینی بود. در این میان اما روزنه امید برایمان پروبال دریافت عنصر تخیل در داستان پردازی در بخش قابل توجهی از فیلم ها بود، عنصری که سینمای ایران و مخاطبانش در حال حاضر بیش از هر زمان دیگری به آن نیاز دارند.

در میان فیلم های به نمایش درآمده در ویترین جشنواره سی ونهم فیلم فجر کمتر رد و نشانی از واقع گرایی افراطی سال های اخیر بود و این همان دستاوردی است که در سال سخت کرونا، نمی توان نادیده اش گرفت. بازگشت سینماگران ایرانی به دنیای خیال که به درستی مورد تأکید داوران فجر قرار گرفته را می توان از امتیازات ویژه این دوره از جشنواره فجر قلمداد کرد.

در راستای همین ویژگی هم فرضیه تک ژانری بودن سینمای ایران به چالش کشیده شده و شاهد آثاری در ژانرهای مختلف بودیم.

سیمرغ بهترین فیلمنامه اقتباسی هم در این دوره از جشنواره احیا شد. سهم قابل توجه فیلم های اقتباسی در ترکیب فیلم های جشنواره امسال هم از دیگر امتیازات جشنواره سی ونهم بود که از دید هیأت داوران نادیده نماند و به درستی مورد تأیید و تحسین قرار گرفت.

فارغ از این ویژگی های مثبت اما هشدار هیأت داوران درباره فضاسازی های خارج از عرف در فضای مجازی از سوی برخی صاحبان آثار را هم نمی توان نادیده گرفت. این بخش از بیانیه هیأت داوران به نظر باید به صورت ویژه موردتوجه فیلمسازان، مدیران سینمایی و اصحاب رسانه قرار بگیرد؛ در تمام این روزها بر آن بودیم که فارغ از برخی فضاسازی های خارج از عرف رسانه ای در دنیای مجازی فقط و فقط با معیارهای تخصصی و کارشناسانه به قضاوت آثار بنشینیم. متاسفانه امسال فضای مجازی بیش از هر زمان دیگری به جای انعکاس نظرات واقعی منتقدان و صاحب نظران و مخاطبان محلی شده بود برای تبلیغات فیلم هایی خاص و امید است که در سال های آینده شاهد رقابت هر چه سالم تر و بی حاشیه تر فیلم ها در کنار یکدیگر باشیم.

حاشیه روز؛ ابهامات دنباله دار یک سیمرغ

همزمان با تغییر و تحول در شکل برگزاری جشنواره فیلم فجر، محمدمهدی طباطبایی نژاد دبیر این رویداد در نشست خبری جشنواره خبر از تغییر روش ثبت آرای مردمی فیلم ها داد و بیان نمود امسال بر خلاف سال های گذشته که خانه سینما متولی جمع آوری آرا بود، سامانه سمفا که پیش از این هم نقص هایی در بلیت فروشی داشت، مسئول انجام این امر شده است؛ نکته ای که در همان ابتدای اعلام این خبر واکنش ها را برانگیخت، تجربه سینماداران در فروش بلیت در روزهای عادی و البته هم زمان با پیش فروش بلیت های این دوره از جشنواره نشان داد که این سامانه به دلیل فراهم نبودن زیرساخت هایش اساساً در پیش برد چنین پروژه ای دچار نقص های جدی است که در به روز رسانی های چند باره اش هم مرتفع نشده است.

همین هم شد. روز پنجم جشنواره گزارش های مردمی حکایت از این داشت که برای عده ای با وجود خرید بلیت، پیامک ثبت رای ارسال نمی شود، جشنواره فیلم فجر هم با تایید این خبر اقدام به تعویض شرکت ارسال کننده پیامک کرد.

ضمن اینکه این امکان فراهم شد تا رای آن دسته از افرادی که پیروز به ثبت آرای خود نشده بودند، اخذ شود؛ فرایند ای که نخستین بذرهای تردید در درستی سیمرغ مردمی این دوره از جشنواره را کاشت.

تنها یک روز مانده به سرانجام جشنواره و در آخرین ساعات اخذ آرای مردمی باز هم شبه ای جدید سر برآورد. پیشتازی یک باره و لحظه ای یکی از فیلم ها در این رای ها بار دیگر در فضای مجازی خبرساز شد تا آنجا که دبیرخانه جشنواره فیلم فجر مجدداً در اطلاعیه مهر تاییدی بر این موضوع زد و بیان نمود در طول برگزاری جشنواره حدود 5٪ آرای 3 فیلم، غیرصحیح بودند اما این مقدار در ساعات سرانجامی به رقم قابل توجهی رسید که در امتیاز نهایی، منظور نخواهند شد.

حاشیه ها به همین جا ختم نشد، روز گذشته و همزمان با اعلام برنده سیمرغ مردمی محمدحسین قاسمی تهیه کننده ابلق اعلام آمادگی برای رصد بیشتر کرد تا وجهی دیگر به اختلال به وجود آمده بدهد. این در حالی است که او پیش از بردن این سیمرغ به خانه در گفتگویی سامانه سمفا را از همان ابتدای رای گیری دچار اختلال و سیمرغ مردمی امسال را بی اعتبار خوانده بود.

محمدحسین مهدویان هم که امسال با شیشلیک در جایگاه سوم آرای مردمی قرار گرفت، با مواضعی تند در پستی اعتراضی و البته انتقادی سیمرغ این دوره را حاصل افتضاح دستکاری در آرای مردمی در سه روز آخر خواند که چیزی جز بی اعتبار کردن این مهمترین سیمرغ نداشته است.

حالا باید دید سرانجام این حرف و حدیث ها چه می شود و آیا انتشار شفاف آنچه در فرآیند رأی گیری مهمترین سیمرغ جشنواره فجر سی ونهم رقم خورده پاسخی به ابهامات در این زمینه خواهد داد؟

منبع: خبرگزاری دانشجو

به "فجر 39 چگونه به سرانجام رسید؟ ، خیال روزنه امید سینمای ایران" امتیاز دهید

امتیاز دهید:

دیدگاه های مرتبط با "فجر 39 چگونه به سرانجام رسید؟ ، خیال روزنه امید سینمای ایران"

* نظرتان را در مورد این مقاله با ما درمیان بگذارید